Buddyzm

Budda

Historyczny Budda Siakjamuni (Gautama Siddarta) urodził się około roku 560 p. n. e. w rodzinie królewskiej. Od urodzenia został otoczony bogactwem i wiódł życie wypełnione przyjemnościami, pozbawione jakichkolwiek trosk. Otrzymał również doskonałe wykształcenie a jako członek kasty wojowników (Kszatrija), także solidny trening wojenny. Teksty opisują go jako wysokiego i silnego mężczyznę o niebieskich oczach.

W wieku 29 lat po raz pierwszy w życiu opuścił swój piękny pałac i w ciągu jednego dnia jego życie zmieniło się diametralnie. W krótkim odstępie czasu ujrzał starca, człowieka ciężko chorego, a w końcu kogoś, kto właśnie zmarł. Były to doświadczenia, których nigdy wcześniej nie przeżył. Uzmysłowił sobie w ten sposób przemijalność wszystkiego, co sprawiło że postanowił porzucić swoje życie młodego księcia by medytować w górach i lasach północnych Indii. Po sześciu latach poszukiwań trwałego i ostatecznego sensu, w głębokiej medytacji rozpoznał naturę umysłu i osiągnął oświecenie, w miejscu znanym dziś jako Bodgaja.

Nauki Buddy, które czynią istoty nieustraszonymi, radosnymi i współczującymi stanowią główną religię w kilku krajach azjatyckich, a od wczesnych lat 70-tych głęboki pogląd buddyjski ze swoją wielką ilością metod, inspiruje i fascynuje coraz więcej ludzi w kulturach zachodnich.
Budda naucza zarówno o ostatecznej jak i uwarunkowanej naturze rzeczywistości w sposób który sprawia, że buddyzm bezpośrednio odnosi się do naszego codziennego życia. Zrozumienie tych nauk umożliwia osiągnięcie trwałego szczęścia. Budda nie próbuje narzucić żadnych dogmatów a jedynie udziela przyjacielskich rad, zachęcając jednocześnie do krytycznego stawiania pytań. Dzięki użyciu właściwej medytacji, intelektualne zrozumienie nauk staje się osobistym doświadczeniem a dodatkowe metody pozwalają na umocnienie poziomu osiągniętego dzięki praktyce medytacyjnej. Celem buddyzmu jest całkowite odkrycie wrodzonych możliwości ciała, mowy i umysłu, właściwych każdej czującej istocie. Poprzez swoje nauki Budda jest postrzegany jako ponadczasowe zwierciadło dla obecnego już w umyśle potencjału.

Wyzwolenie i oświecenie

Wyzwolenie jest pierwszym buddyjskim celem. Na drodze do niego odkrywamy najpierw, że zarówno ciało, jak też myśli i uczucia cały czas się zmieniają i dlatego nie ma żadnych podstaw do wiary w istnienie rzeczywistego „ego” czy też „ja”. Kiedy sobie to rzeczywiście uzmysłowimy, przestajemy czuć się jak tarcza strzelecka i nie bierzemy już cierpienia osobiście.
Kolejnym i ostatecznym krokiem jest oświecenie. W tym stanie przejrzyste światło umysłu promieniuje już poprzez każde doznanie. W każdej chwili umysł cieszy się swymi swobodnie manifestującymi się właściwościami, każde doświadczenie staje się spontaniczne i pozbawione wysiłku.

Przyczyna i skutek – karma


Karma (tyb. la) – wbrew powszechnemu mniemaniu – nie oznacza losu czy fatum a po prostu przyczynę i skutek. Zrozumienie, że każdy z nas jest odpowiedzialny za własne życie, umożliwia świadome gromadzenie dobrych wrażeń. Przynosi to szczęście i pomaga unikać przyczyn przyszłego cierpienia. Pozytywne stany umysłu można wzmocnić dzięki skutecznym metodom Diamentowej Drogi, natomiast negatywne wrażenia, obciążające świadomość, mogą zostać oczyszczone lub przekształcone w mądrość.

 

Diamentowa Droga

Budda udzielał wskazówek trzem rodzajom ludzi. Ci, którzy chcieli przede wszystkim uniknąć własnego cierpienia, otrzymywali nauki dotyczące przyczyny i skutku nazywane Małą Drogą (sanskr. Hinajana). Tym, którzy posiadając nadmiar energii, chcieli zrobić coś również dla innych, Budda dawał nauki Wielkiej Drogi (sanskr. Mahajana) o mądrości i współczuciu. Ludzi, którzy posiadali głębokie zaufanie do natury buddy, zarówno własnej jak też innych istot, nauczał Diamentowej Drogi (sanskr. Wadżrajana).
Manifestował się wtedy jako najróżniejsze formy z energii i światła i bezpośrednio przekazywał swój oświecony pogląd jako strumień świadomości. Na tym najwyższym poziomie celem jest całkowity rozwój umysłu: spontaniczny i wolny od wysiłku stan Wielkiej Pieczęci (sanskr. Mahamudra).

Diamentowa Droga oferuje współczesnemu światu „skuteczne metody prowadzące do bezpośredniego doświadczenia umysłu” jak wyjaśniał to Lopon Czeczu Rinpocze, jeden z najbardziej doświadczonych nauczycieli buddyzmu tybetańskiego. Otrzymujemy szansę przeżywania świata z bogatego i samowyzwalającego się poziomu. Medytacje Diamentowej Drogi rozwijają głębokie wewnętrzne bogactwo i prowadzą do wolnego od sztuczności i niewzruszonego stanu umysłu, pozwalającego na przejawienie się każdej oświeconej aktywności.

 

Medytacja

Medytacja w buddyzmie oznacza „wolne od wysiłku spoczywanie w tym co się wydarza”. Stan ten można osiągnąć dzięki uspokojeniu i skupieniu umysłu, przez rozwinięcie współczucia wraz z mądrością, jak również poprzez pracę z kanałami energii w ciele i medytację na formy buddów z energii i światła. Za najskuteczniejsze ze sposobów uznaje się nieustanne utożsamianie się z własną naturą Buddy i ciągłe utrzymywanie doskonałego stanu umysłu czyli przebywanie w tzw. Czystej Krainie. Obie z tych metod są nauczane w Diamentowej Drodze. Kiedy doświadczenie jedności postrzegającego z tym co jest postrzegane i z samym aktem postrzegania przeżywane jest nieprzerwanie – zarówno podczas sesji medytacyjnych jak i pomiędzy nimi – cel, stan Wielkiej Pieczęci (sanskr. Mahamudra), został już osiągnięty.

Wszystkie ośrodki Diamentowej Drogi oferują wprowadzenie i instrukcje dotyczące następujących podstawowych medytacji:

Medytacja Schronienia
Pierwsza z indywidualnych praktyk na ścieżce prowadzącej do oświecenia.

Medytacja 16. Karmapy
Prowadzi do urzeczywistnienia natury umysłu poprzez identyfikację z Lamą. Jest to podstawowa medytacja linii Karma Kagyu, udostępniana jako prowadzona praktyka podczas regularnych wspólnych sesji medytacyjnych w ośrodku.

Medytacja Diamentowego Umysłu
Medytacja mająca na celu usunięcie z umysłu szkodliwych wrażeń.

Medytacja Buddy Nieograniczonego Światła
Medytacja używana jako przygotowanie do praktyki świadomego umierania – Poła.
 

Odosobnienie w buddyzmie Diamentowej Drogi

Każdy, kto pragnie nieustannie przynosić pożytek czującym istotom powinien rozwinąć dojrzałą osobowość. W niezależnych i postępowych krajach Zachodu pożądany stan umysłu osiągamy w oparciu o nauki Buddy udzielone na poziomie Diamentowej Drogi. Aktywność i medytacja pozostają tu w ścisłym związku. Od prawie trzydziestu lat krótkie fazy stapiania się z Lamami i Buddami, oraz praca z mantrami służą niezliczonym przyjaciołom jako skuteczne metody do osiągania celu. Sposoby te mają pozytywny wpływ zarówno na obecne, jak i na następne żywoty. Kiedy widzimy, że ludzie chcą włożyć więcej wysiłku w swój rozwój, proponujemy korzystanie z istniejących na całym świecie ośrodków odosobnieniowych.

Aby wykorzystać nasz cenny czas w możliwie najlepszy sposób, spędzenie paru dni lub tygodni w miejscu w którym już istnieje oświecone pole mocy, może przynieść wiele pożytku. Pomimo iż prawdziwa natura umysłu jest wszędzie taka sama, pełne radości pole mocy jest szczególnie wzmocnione w miejscu, w którym celowo zostały zasiane odpowiednie nasiona. Pozwala to rozwinąć wewnętrzny nadmiar wraz z wszelkimi związanymi z nim właściwościami, a dokładne zbadanie i oczyszczenie głębokich pokładów naszej świadomości będzie w takich miejscach skuteczniejsze.

Już samo otoczenie ma pozytywny wpływ, dzięki czemu praktykujący jest mniej rozpraszany przez swoje codzienne zajęcia. Jeśli zaś mieszkańcy ośrodka odosobnieniowego są miłymi ludźmi i zdolnymi nauczycielami, okaże się, że zeszły się najlepsze możliwe warunki dla rozwoju ciała, mowy i umysłu.

Milarepa powiedział kiedyś: „Opuszczenie własnego domu jest częścią praktyki”. Cóż, dla nas taki krok wcale nie musi być bolesny! Niektórzy z naszych przyjaciół mieszkają w ośrodkach odosobnieniowych od naprawdę długiego czasu. Wiedzą oni, że stworzenie odpowiedniego otoczenia do praktyki jest ważne, dlatego zbierają bogatą kolekcję związanych z dharmą kaset wideo, książek i nagrań wykładów.

Różnice między odosobnieniem a codzienną medytacją

Buddyjska medytacja ukazuje praktykującemu umysł. Zmniejsza wpływ nawyków, zewnętrznych oczekiwań jak również wewnętrznych, sztywnych wzorców. Polerując „klejnot” – czyli umysł – praktykujący staje się bardziej użyteczny dla innych.

Trwające kilka dni lub tygodni odosobnienie niezwykle wzmacnia takie rezultaty, stwarzając więcej dystansu do codziennego życia. Brak rozproszeń związanych z codziennymi obowiązkami prowadzi do głębszego i płynniejszego doświadczenia uspokojenia umysłu oraz umożliwia osiągnięcie wglądu.

Dzięki poglądowi utrzymywanemu w Diamentowej Drodze krótsze odosobnienia i codzienne życie świetnie łączą się ze sobą i wzajemnie pozytywnie na siebie wpływają. Podczas odosobnienia na które udajemy się wraz z partnerem, zarówno dzień jak i noc wypełnione są radością, a my zyskujemy dodatkową siłę w życiu.

Różne rodzaje odosobnień

Każdy praktykujący sam decyduje o długości odosobnienia i o tym jakiej praktyce będzie ono poświęcone.

Początkującym zaleca się wariant otwarty z czterema sesjami medytacji dziennie: jedna krótka sesja przed śniadaniem, dwie dłuższe przed i po południu i jeszcze jedna krótka sesja wieczorem, jeśli to możliwe, razem z osobami mieszkającymi w ośrodku. Oczywiście można ograniczyć ilość sesji, ale zaleca się ułożenie dziennego planu i trzymanie się go. Pozostały czas poświęcamy na pomoc w ośrodku i na kontakt z ludźmi, którzy tam mieszkają. Odosobnienie tego rodzaju może być odbywane w jakimkolwiek ośrodku i jest odpowiednie dla par.
Na zamkniętych odosobnieniach praktykujący nie rozmawia z nikim albo kontaktuje się tylko z osobami udzielającymi mu wskazówek, wybranymi przed rozpoczęciem praktyki. Również posiłki spożywa się w samotności. Ten typ odosobnienia polecany jest osobom nawykłym już do medytacji i mającym kilkuletnie doświadczenie z praktyką Diamentowej Drogi.
Medytowanie w samotności lub w szczególnych przypadkach razem z bliskimi osobami stwarza przestrzeń potrzebną do usunięcia przeszkadzających wrażeń z głębokich pokładów naszej świadomości. Ponieważ medytując w pojedynkę nie musimy się przejmować innymi, wszelkie wrażenia mogą swobodnie pojawiać się i przekształcać w mądrość. Cel odosobnienia powinien być rozsądnie ustalony – zbyt wysoko ustawiona poprzeczka może popsuć całą zabawę.

Niektóre ośrodki oferują odosobnienia grupowe. W takich przypadkach pewne medytacje wykonywane są razem, w całej grupie a inne pojedynczo. Często też, co jest niezwykle pożyteczne, przewidziane są wykłady miejscowych nauczycieli wraz z czasem na pytania i odpowiedzi.
Medytowanie razem z grupą i pojawiające się wtedy u poszczególnych osób wglądy tworzą silne związki pomiędzy praktykującymi a powstała w ten sposób przyjaźń umożliwia przynoszenie pożytku innym w sposób, który najpełniej wykorzystuje nasz potencjał.
 
Czym jest praktyka świadomego umierania – Poła?
Medytacja świadomego umierania (tyb. Poła) należy do tzw. Sześciu Jog Naropy i jest jedną z najbardziej zaawansowanych praktyk buddyzmu tybetańskiego. Wykonując ją uczymy się, jak w momencie śmierci przenosić świadomość w stan najwyższego szczęścia. Ta bardzo bezpośrednia metoda zawiera wizualizacje oraz mantrę. Lama Ole, który jest jednym z niewielu nauczycieli posiadających przekaz praktyki Poła, od 1987 roku nauczył jej ponad 80.000 ludzi, w trakcie setek kursów medytacyjnych na całym świecie.